ABDULLOH IBN MUBORAK MARVAZIY ZIYORATGOHI (Muborak tumani)

Qashqadaryo viloyati Muborak tumani Xo'ja Muborak qishlog'ida islom ilmi bilimdonlaridan biri Abdulloh ibn Muborak Marvaziyning ziyoratgohi joylashgan. Islom madaniyati va tamadduniga katta hissa qo'shgan so'fiy, muhaddis, hadis va fiqhda zamonasining yetuk olimi, lug'atshunos, shoir, tarixchi, qomusiy olim, buyuk imom maqomiga erishgan alloma Abu Abdurahmon Abdulloh ibn Muborakiston Xanzaliy al-Marvaziy18 yili Marvaziy al-Marvaziy 18 yili marvazoda tug'ilgan . Xorazm turkiylaridan Muborak ibn Vozihning o'g'li bo'lgan. U butun umrini haj, ilm va ibodat, islom ilmlarini o'rganishga bag'ishlagan. Ko'p yerga sayohat qilgan. Sayohatlarida Abu Xanifa bilan ko'rishgan va uning eng mumtoz shogirdlari qatoridan o'rin olgan

Abdulloh ibn Muborak Marvaziyning shogirdlari juda ko'p bo'lganlar. U hadislarni to'plab, “Amir ul-mo'minin” unvoniga olish bo'lgan. boshqa buyuk allomalar, o'zi ilm olgan ustozlarini ham mumkin. Al Abbos ibn Mus'ab o'z tarixi kitobida Ibrohim ibn Is'z tarixi kitobida al-Muborakdan rivoyat qiladi: u (Ibn al Mubo) “Emishki men to'rt ming olimdan o'rganib qilgan (hadis olimdan o'rganib qilgan) rivoyat qiladi. hadisshunoslik, tarix, grammatika va tafsirga oid asarlar yozgan 20 ming hadisni o'z qolgan 20 asarini Abu Xanifaning fiqhiga ko'ra otasi – Ismoil Abdulloh ibn Marvaziyning shogirdlaridan bo'lgan qo'lyozma asarlaridan ayrimlari Suriya poytaxti Damashq shahridagi Zohiriya kutubxonasida va Sharqning boshqa mamlakatlari kutubxonalarida yuqori. Jumladan, “Kitob al-Arba-iyn Hadiysan” (“Qirq Hadis kitobi”), “Kitob al-Istiyzon” (“Izn so‘rash haqida kitob”), “Kitob al-birr va sila” (Yaxshilik va mehribonlik haqidagi kitob), “Kitob at-tarix” (Tarix kitobi (“Tarix kitobi”) (“Tarix kitobi”), Qurron'ulKi), Qurron”. “Kitob al musnad” (“Musnad kitobi”), “Kitob riqa’ al-fatova” (“Fatvolar majmuasi kitobi”) kabi 10 dan ortiq ilmiy asarlarini aytish mumkin. Ibn al-Muborak go'zal nafis she'rlar, nozik nazmiy asarlar yaratgan fosohatli shoir bo'lgan. Hatto, Ibn Jurayj (757 yilda vafot etgan) u haqida “Men undan ko'ra fasih bo'lgan birorta shoirni ko'rmadim” degan. Alisher Navoiy ham o'zining “Nasoyim ul-muhabbat” asarida Alloh Abdulloh ibn Muborak Marvaziyga g'aybiy qobilyat berganini kelib o'tadi .

Abdulloh ibn Marvaziy 17-yilda (19-yilda) Abdulloh ibn Muborak Marvaziyga. 63 yoshida Iroqda Frot daryosi bo'yida quvvat Hiyt shaharchada vafot etgan va o'sha joyda dafn qilingan .Muborak tumanida olimning ramziy qabri buning islomga ega bo'lgan o'ringga ega bo'lgan.

Mazkur ziyortagohning paydo bo'lishi Amir Temur nomi bilan bog'lanadi. Ya'nikim,Amir Temur Muborak Marvaziyga bo'lgan hurmatidan Iroqning olis Hiyt shaharchasida dafn qilingan qabri hokidan kelib, Muborak shahri yaqinida unga ramziy maqbara bunyod ettirgan. Turli davrlarda allomaning hayotidan jiddiy bo'lgan aholi punktlarida maqbara atrofida umumiy ta'mirlash ishlari olib borilgan.

1990 yil bosh bu ziyoratgoh Muborak qishlog'ida yashovchi Ibrohimxon Sharifxon. o'g'li berilgan ta'mirlangan. esa “Muborakneftgaz shunday” unitar sho'ba boshqarmasi, “Muborakneftgaz”ni qayta ishlash zavodi rahbariyatidan qaytadan ta'mirlangan. Ziyoratchilar uchun barcha diqqat. Bu yerga aholi bilan birga respublikamizning turli viloyatlaridan ziyoratchilar tashrif buyuradi.

FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR RO'YXATI:

• Farididdin Attor. Tazkirat ul-avliyo. Nashrga tayyorlovchi va so'z boshi muallifi A. Madrimov. – Toshkent: G'.G'ulom nomidagi nashriyot matbaa ijodiy uyi, 2017.

• Islom ensiklopediyasi. – Toshkent: O'zbekiston milliy ensiklopediyasi davlat ilmiy nashryoti, 2017.

• Usmon Jamol M. Buyuk donishmand. – Samarqand: Imom Buxoriy Xalqaro Markazi, 2009.

• Nosir Muhammad. Nasaf va Kesh allomalari. (IX-XX asrlar): Taskira. – Toshkent, 2006.

• Navoiy A. Nasoyim ul-muhabbat. – Toshkent: O‘zbekiston, 2018. – B. 35-36.